สรุปการสัมมนา EP07 : ก้าวสู่ความมั่นใจในการวางยาสลบ เทคนิคและแนวปฏิบัติตามหลักวิสัญญีสัตวแพทย์

  • 05 ม.ค. 2026

12 ส่วนประกอบที่เครื่องดมยาสลบทุกเครื่องต้องมี


1. Oxygen source อาจเป็นแบบถังต่อตรง หรือแบบ pipeline

2. Pressure regulator อุปกรณ์ปรับลดความดันออกซิเจนก่อนไหลเข้าเครื่องดมยาสลบ ค่าความดันที่เหมาะสมคือ 50 psi

3. Flow meter อุปกรณ์ควบคุมปริมาณออกซิเจนที่ปล่อยเข้าสู่ระบบเครื่องดมยาสลบ ซึ่งลูกลอยมี 2 แบบคือ ทรงกลม (อ่านค่าตรงกลางของลูกลอย) และทรงกระบอก (อ่านค่าที่ด้านบนของลูกลอย)

4. Oxygen flush valve ปุ่มทางลัดส่งออกซิเจนเข้าระบบโดยไม่ผ่าน vaporizer *ถอดท่อออกจากสัตว์ทุกครั้งก่อนกดปุ่ม*

5. Vaporizer อุปกรณ์ที่ทำให้ยาสลบระเหยเป็นไอ *จำเพาะต่อชนิดยาสลบ*

6. Fresh gas outlet ทางออกของก๊าซสู่ระบบ Breathing

7. Breathing circuit มี 2 ระบบหลักๆ คือ Rebreathing และ Non-rebreathing system

8. Reservoir bag ถุงสำรองอากาศ ใช้บีบช่วยหายใจ ขนาดที่เหมาะสมคือ 3-6 เท่าของ Tidal volume

9. Pop-off valve หรือ Adjustable Pressure-limiting valve (APL) ช่วยควบคุมความดันในวงจรเครื่องดมยาสลบ, ระบายก๊าซส่วนเกินออกจากวงจรไปยังระบบ Scavenging

*ต้องเปิดตลอดขณะวางยา ยกเว้นขณะช่วยหายใจด้วย reservoir bag หรือ เครื่อง ventilator

10. Unidirectional valve ใช้ควบคุมทิศทางการไหลของก๊าซในระบบ Rebreathing ให้ไหลทางเดียว

11. CO2 absorber ใช้ในระบบ Rebreathing มีหน้าที่ดูดซับ CO2 จากอากาศที่สัตว์หายใจออกก่อนนำอากาศกลับไปใช้ใหม่

12. Scavenging system ระบบกำจัดก๊าซส่วนเกิน มี 2 แบบ คือ Active (มีระบบดูดออก) และ Passive (ก๊าซไหลออกเอง)

 

7 ส่วนประกอบที่ต้องตรวจสอบก่อนการใช้งาน

1. Pressure regulator ความดันต้องอยู่ที่ 50 psi (45 – 55 psi) ก่อนใช้งาน

2. Flow meter อากาศต้องเข้าเต็มปอดเทียมภายใน 1 นาที หลังเปิด Flow meter ในระบบปิด

3. Vaporizer *ตรวจสอบความแม่นยำทุก 1 ปี

4. Unidirectional valve ต้องไม่มีไอน้ำ/ฝุ่นเกาะ

5. Pop-off valve ไม่ปิดสนิท

6. Reservoir bag, ท่อหายใจ สะอาด ไม่มีรอยฉีกขาด

7. CO2 absorber canister

     - การเติม CO2 absorber ไม่เติมเต็มกระบอก เติมให้เหลือพื้นที่ด้านบน 1 cm

     - ควรเปลี่ยนเมื่อ  CO2 absorber เปลี่ยนสี ½ ของที่เติมไว้ โดยเปลี่ยนใหม่ทั้งหมด

* CO2 absorber บางตัวสามารถเปลี่ยนสีกลับคืนได้ โดยที่ความสามารถในการดูดซับลดลง ดังนั้นควรบันทึกวันที่ทำการเปลี่ยน CO2 absorber ไว้ด้วย

 

5 ส่วนประกอบของเครื่องดมยาสลบที่มักจะเกิดการรั่ว

1. Reservoir bag

2. Breathing circuit

3. Vaporizer ในกรณีที่เป็นรุ่นที่สามารถถอดเปลี่ยนได้

4. Absorber canister ประกอบไม่ดี หรือขอบยางเสื่อม

5. Pop-off valve


Anesthetic pollution เป็นเรื่องที่ไม่ควรมองข้าม

          จากการศึกษาของ D.B. Figueiredo และคณะในปีค.ศ.2021 พบว่าห้องผ่าตัดที่ไม่มีระบบระบายอากาศมีค่าความเข้มข้นของ isoflurane คงเหลือในห้องสูงเกินกว่าค่าที่กำหนด (ไม่เกิน 2 ppm) ดังนั้นห้องผ่าตัดต้องมีระบบ scavenging ที่ดี และมีการตรวจสอบการรั่วซึมของเครื่องดมยาสลบก่อนการใช้งาน เพื่อความปลอดภัยของบุคลากรในห้องผ่าตัด
 

Wash in & Wash out

          Wash in คือ การเพิ่มปริมาณยาดมสลบที่เข้าสู่ตัวสัตว์ในช่วง induction เพื่อให้สัตว์สลบเร็วขึ้น สามารถทำได้ 2 วิธี คือ การเพิ่มการไหลของ O2 และการเพิ่มความเข้มข้นของยาดมสลบ

Wash out

       - การเพิ่ม O2 โดยใช้ O2  flush valve

      - เพิ่ม minute ventilation โดยการเพิ่ม tidal volume หรือ respiratory rate

      - บีบ Reservoir bag เพื่อไล่ก๊าซดมสลบที่ค้างไว้ออกจากระบบ

การจัดการความเจ็บปวดที่เหมาะสมเป็นหนึ่งในขั้นตอนของการวางยาสลบ

ยาดมสลบ มีฤทธิ์ลดระดับการรู้สึกตัว แต่ไม่ได้ระงับความเจ็บปวด ดังนั้นจึงต้องมีการจัดการความเจ็บปวดด้วยวิธีอื่นๆเพิ่มเติม
 

Face mask & Chamber induction

 

การตรวจสัญญาณชีพสัตว์ ขณะวางยาสลบเป็นสิ่งจำเป็น

การตรวจสัญญาณชีพสัตว์อย่างสม่ำเสมอขณะวางยาสลบ เป็นการลดความเสี่ยงต่อตัวสัตว์ และสัตวแพทย์ผู้ผ่าตัด ค่าสัญญาณชีพที่ต้องหมั่นตรวจได้แก่

...................

บทความโดย สพ.ญ.อภิลักษณ์  มหัธนันท์

..................
#เครื่องมือสัตวแพทย์​ #คลินิกสัตวแพทย์​ #โรงพยาบาลสัตว์​ #อุปกรณ์สัตว์เลี้ยง​ #อุปกรณสัตวแพทย์​ #BEC​ #becvet #BECpremium #ครบจบที่BEC #เครื่องดมยาสลบทางสัตวแพทย์ #เครื่องดมยาสลบ #VeterinaryAnesthesia
..................

#รับฟังสัมนาออนไลน์ย้อนหลังฟรี

ติดต่อขอรับลิงค์ได้ที่ผู้แทนฝ่ายขายประจำเขตของท่าน หรือ Line : @becvet
 

< Back